PWEDE po ba MAGPAPALIT ng PANGALAN / Apelyido? – Ini An Ley Series w/ Atty. Angel R. Ojastro III

107

CHANGE OF NAME/SURNAME

Diyos marhay na aga saindo mga paradangog kan DWNX. Nasa Manila po kita
ngonian para sa trabaho ta as consultant kan senado sa pagdraft kan bills
on urban development and housing, Malipot po ang panahon dyan sa Naga pero
mainit na ang pulitika asin hayag ang greed kan mga pulitiko sa poder, for
the power that destroys people. sabi ngani, power corrupts and absolute
power corrupts absolutely. Ang absolute power nakakapawara ning derecho sa
mga tao, magiging pribilehiyo nalang gabos depende kung ano lang ang itatao
kan nasa poder.

Ngonian na aga, totokaron ta ang manongod sa pagparibay ning apelyido,
basahon ta ang text kan saro sa mga paradangog ta:

“magandang umaga po,mahal po ba magpapalit ng apelyido?
kung sakali po magkanu po kaya magagastos?
mahrap lng po ako,gusto ko lng po mapalitan apelyido ng aking apo.
slamat po. please dont mention my number.
?”

Maray po na mapag-olayan ang bagay na ini. Taano po?

Iba-iba po ang mga rason kung tano nagpaparibay ning ngaran. Halimbawa, pag
ang parents napasala o dai tinutuong maiparecord ang salang ngaran sa birth
certificate, ang ibang na encounter ko dahil sa sobrang puyat saka pagal
kan ibang parents after birth kan aki, ibang name ang narerecall. Minsan
ang mga medical practitioners ang napapasala sa pagrecord kan ngaran o
apelyido sa birth certificate. Sa kaso kan aki ni dating Senator Nikki
Coseteng, initially naka apelyido sa ama nya na si Fulvio Magpayo, pero
dahil nadiskubre nyang dai man kinasal parents nya, nagfile sya ning
petition sa husgado to change his surname to Coseteng. Igwa man pong
gustong magparibay dahil sinda mga padakula, gusto i-adaptar ang apelyido
kan nagpadakula maski dai sinda legally adopted.

Ano po ang sabi kan ley manongod sa pagparibay ning apelyido?

Under Article 376 kan Civil Code, “Mayong persona ang puedeng magparibay
ning ngaran o apelyido na dai pig aprubahan kan husgado.” Kaipuhan magfile
ning petition in court para mabago ang apelyido kan apo kan texter.

Bako pong malinaw sato kung ano ang dahilan sa kagustuhan kan texter na
makaparibay kan apelyido kan apo. Pero ini po ang mga grounds na
pinagsaysay kan ley para dyan:

1) pag ang ngaran nagkakawsa ning pangtutuya, kung ini nagkakawsa ning
kawaran o pagkaraot ning honor, o kung sobra kadipisil na isurat o sambiton

2) kung ang pagbabago dahil sa legitimation kan aki. Ano po ang
legitimation? Pag ang aki inaki kan panahon na dai pa kasal ang mga
magurang na mayo man ning kaulangang magpakasal, tapos kan mai-aki na sya
saka nakasal ang magurang, ang aki magiging legitimate o legitimated
paghali sa dating pagiging ilegitimate. Pero ang pagpachange of surname kan
legitimated na aki puede na man gibohon sa paagi lang ning administrative
na proseso sa oficina kan civil registrar kan saindong munisipyo o sa city
hall, dai na kaipuhan ang husgado;

c) pag ang pagbago ning ngaran makakatabang sa paghali ning karibongan o
confusion;

d) sa sitwasyon ning foundling o abandonadong aki na ang itsura foreigner,
pag ang Filipino name gamit na sa haloy na panahon, bistado sya sa
apelyidong yan puon pagka aki, pero dai aram ang tunay nyang alien
parentage;

e) pag ang sarong persona sincere na mag adaptar ning Filipino name para
mahali ang gabos na senyales o traces kan saiyang foreign na lahi asin ang
pagparibay dai man makakadanyar sa iba; and

f) pag ang apelyido nagkakawsa ning kasusupgan, dai man gagamiton ang new
surname para sa panloloko, and dai man magkakawsa ang pagribay ning danyos
sa publiko.

igwa man po ning derecho ang mga illegitimate children magribay ning
apelyido para gamiton ang surname kan saindang tatay. Pero ini po dapat
base sa RA 9255. Ano po ang sabi kan RA 9255?

Ang illegitimate children dapat gamiton ang surname kan nanay saka dapat
nasa parental authority kan nanay. Pero, puede ninda gamiton ang surname
kan biological father ninda kung ang pagiging aki ninda hayag na rekonisido
kan ama sa paagi ning pagpirma sa record of birth sa civil register, o
kaya, pag admitido kan ama sa sarong public document, boot sabihon
notaryado, o puede man sa private document basta nasa sadiring handwriting
kan ama. Kung arog po kayan ang sitwasyon kan apo kan texter, si lola
maduman lang sa civil registrar, dara ang mga nasabi tang dokumento asin ma
accomplish kan Affidavit to Use the Surname of the Father (AUSF). Dai mo
kaipuhan ang abogado dyan, minimal lang ang gastos.

Kung clerical error man lang po ang riribayan sa surname kan aki, si dating
President Benigno S. Aquino III pinirmahan kaito ang ley na Republic Act
No. 10172. Ang ley na ini nagtutugot na magpacorrect ning clerical o
typographical errors sa name o surname, puede man magpachange ning first
name o nickname/gaha, sa paagi nalang kan local civil registrar, dai na
kaipuhan sa husgado. Kabali na sa puede ipacorrect sa civil registrar ang
salang entry sa birth certificate kan day and month of birth, pati ang
indicated na sex kan aki, pag klaro man na clerical or typographical error.

Sa lolang texter, dapat po saro sa mga rason ning pagparibay ning apelyido
kan apo mo ang nasambitan kong grounds sa pagtugot kan ley. Kaipuhan mo man
po ipaaram sa magurang kan aki ang intension mong maparibayan ang apelyido
kan apo mo. Kung mayo ng magurang ang aki ta kung gadan na ang both
parents, ika na po ang solamenteng natural legal guardian, asin gusto mo
paribayan kan saimong apelyido, kaipuhan magkompli man giraray sa mga
grounds na nasabi ko.

Ang mga husgado dai a pabor sa mga petition ning change of name na
pigpafile kan parent o grandparent in behalf kan sarong minor child, ta ang
minor mayo ning choice sa bagay na yan. Sabi kan Supreme Court, ang aki
dapat maaraman ang saiyang parentage o mga magurang sa paagi kan saiyang
apelyido, sa oras na naiinitindihan na nya ang gabos na circumstancia asin
capable na syang magpili ning ngaran para sa sadiri nya, gusto nyang
gamiton ang mother’s surname lang para malikayan ang pag gamit kan apelyido
kan ama, sya lang po ang dapat mag apply for a change of surname nya.

Ang pagparibay kan ngaran sarong privilege, bako pong derecho, discretion
kan husgado kung itutugot base sa gabat kan saimong rason na base sa ley.
Yan po ang sabi kan Supreme Court sa kasong Republic of the Philippines vs
Court of Appeals and Cynthia Vivencio decided kan 1998.

Para po sa kaso kan pagparibay ning apelyido kan mga legitimated na aki,
kung maparibay na ning apelyido hali sa maiden surname kan mother pasiring
sa surname kan biological father, ini lang po ang mga kaipuhan nindong
isubmit sa Local Civil Registrar kan munisipyo o ciudad kun sain inaki:

a) Certificate of Marriage kan mga biological parents kan aki;
b) Certificate of Birth kan aki;
c) NSO copy kan CENOMAR o certificate of no marriage kan both parents
d) Affidavit of legitimation na pinirmahan asin pighuraran sa notary public
kan both parents na ikinasal na, asin sinasambit na para ini sa pagparibay
sa birth record kan aki. Ang inaapod na legitimation automatic na
nangyayari sa oras ning kasal kan parents, dai na kaipuhan ang pagfile ning
petition sa husgado. Sabi po yan kan Art. 178 kan Family Code.

Sa pagfile ning petition sa husgado, kaipuhan mo po ang abogado. Puede ka
po magpatabang sa public attorney’s office o sa Integrated Bar of the
Philippines local chapter ta igwa sinda ning libreng legal assistance sa
mga tios. Ang babayaran po sa husgado puede nindo ihapot sa office kan
clerk of court kan Regional Trial Court kung sain kamo mafile na lugar.
Kung sa naga, dyan po yan sa hall of justice sa may city hall compound.
Minimal man lang po usually ang babayaran. Irerequire ka man po na
magpapublish kan saimong petition. Yan may dagdag na gasto, kabali sa
i-aadvice yan saimo kan abogadong dodolokon mo.

By the way, may nabasa po akong post sa FB na medyo may pagtuyaw sa ley
tungkol sa discussion ta the other day sa mga obligasyon kan teachers and
school sa injury kan estudyante while nasa custody ninda. Tutuo po na
magabat ang legal na responsibilidad kan kada saro sato, pero ang ley base
sa common beliefs, sa morals, sa values, saka napaghorop-horop na mga
matanos na gibo, ang ley giya sa tamang karakter kan tao. Tutuong dipisil
minsan magkompli, pero pag ginibohan ta ning tamang pasistema, nagian man
ang mga responsibilities, tasks become easy when you have them in your
hearts and not just in your heads. Pag ang gabos na gibo para sa Diyos,
gabos minagian. Pag ini trabaho lang, magabat talaga yan.

Ayan po. Sana nakadagdag kita sa saindong kaaraman sa ley. Para sa mga
hapot na legal, magtext or call sa numbers kan DWNX.

Bago ako magpaaram, satong aramon ang tataramon kan Diyos manongod sa
pagkakaigwa ning maray na ngaran. Ang pagbabago ning ngaran sa Bible dapat
uyon sa responsibilidad hali sa Diyos asin base sa plano Nya sato. What is
in a name? our name should bear God’s presence in our lives. Si Abraham po
pigribayan kan Diyos hali sa Abram para magreflect ang plano nyang maging
ama sya kan gabos na nasyon. Si Jacob pigribayan kan Diyos ning ngaran na
Israel para mareflect ang pagsirbe sa Diyos kan mga henerasyon ni Jacob.
Ang change of name should always be for God’s glory bako para lang sa
pansadiring katuyuhan o dahil lang may iriwal sa pamilya o nasusupog kita .
Tutuo po ang sabi sa Bible na ang ngaran kabaing ning honor na dapat
pangatamanan, sabi sa –

Ecclesiastes 7:1 KJV
7 A good name is better than precious ointment; and the day of death than
the day of one’s birth.

Pero mayo po ning mas pang makakatao ning karahayan sa satong buhay kesa sa
pagdolok asin pag apod sa ngaran kan Diyos ta ang ngaran Nya nakakasalbar,
nakakapatoninong sa buhay na puro problema lalo ngonian ta sobra ang
problema ta sa family relations, trabaho, sa relasyon sa mga amigo amiga,
sa moralidad kan komunidad, sa katakotan kung ano na ang mangyayari sa
satong nasyon, siring man sa bilog na kinaban, sabi sa –

Romans 10:13 King James Version (KJV)
13 For whosoever shall call upon the name of the Lord shall be saved.

God bless you all.

Ini po si Atty Angel Ojastro III
Aramon an saindong derecho, INI AN LEY!!!

Diyos marhay na aga saindo mga paradangog kan DWNX. Nasa Manila po kita
ngonian para sa trabaho ta as consultant kan senado sa pagdraft kan bills
on urban development and housing, Malipot po ang panahon dyan sa Naga pero
mainit na ang pulitika asin hayag ang greed kan mga pulitiko sa poder, for
the power that destroys people. sabi ngani, power corrupts and absolute
power corrupts absolutely. Ang absolute power nakakapawara ning derecho sa
mga tao, magiging pribilehiyo nalang gabos depende kung ano lang ang itatao
kan nasa poder.

Ngonian na aga, totokaron ta ang manongod sa pagparibay ning apelyido,
basahon ta ang text kan saro sa mga paradangog ta:

“magandang umaga po,mahal po ba magpapalit ng apelyido?
kung sakali po magkanu po kaya magagastos?
mahrap lng po ako,gusto ko lng po mapalitan apelyido ng aking apo.
slamat po. please dont mention my number.
?”

Maray po na mapag-olayan ang bagay na ini. Taano po?

Iba-iba po ang mga rason kung tano nagpaparibay ning ngaran. Halimbawa, pag
ang parents napasala o dai tinutuong maiparecord ang salang ngaran sa birth
certificate, ang ibang na encounter ko dahil sa sobrang puyat saka pagal
kan ibang parents after birth kan aki, ibang name ang narerecall. Minsan
ang mga medical practitioners ang napapasala sa pagrecord kan ngaran o
apelyido sa birth certificate. Sa kaso kan aki ni dating Senator Nikki
Coseteng, initially naka apelyido sa ama nya na si Fulvio Magpayo, pero
dahil nadiskubre nyang dai man kinasal parents nya, nagfile sya ning
petition sa husgado to change his surname to Coseteng. Igwa man pong
gustong magparibay dahil sinda mga padakula, gusto i-adaptar ang apelyido
kan nagpadakula maski dai sinda legally adopted.

Ano po ang sabi kan ley manongod sa pagparibay ning apelyido?

Under Article 376 kan Civil Code, “Mayong persona ang puedeng magparibay
ning ngaran o apelyido na dai pig aprubahan kan husgado.” Kaipuhan magfile
ning petition in court para mabago ang apelyido kan apo kan texter.

Bako pong malinaw sato kung ano ang dahilan sa kagustuhan kan texter na
makaparibay kan apelyido kan apo. Pero ini po ang mga grounds na
pinagsaysay kan ley para dyan:

1) pag ang ngaran nagkakawsa ning pangtutuya, kung ini nagkakawsa ning
kawaran o pagkaraot ning honor, o kung sobra kadipisil na isurat o sambiton

2) kung ang pagbabago dahil sa legitimation kan aki. Ano po ang
legitimation? Pag ang aki inaki kan panahon na dai pa kasal ang mga
magurang na mayo man ning kaulangang magpakasal, tapos kan mai-aki na sya
saka nakasal ang magurang, ang aki magiging legitimate o legitimated
paghali sa dating pagiging ilegitimate. Pero ang pagpachange of surname kan
legitimated na aki puede na man gibohon sa paagi lang ning administrative
na proseso sa oficina kan civil registrar kan saindong munisipyo o sa city
hall, dai na kaipuhan ang husgado;

c) pag ang pagbago ning ngaran makakatabang sa paghali ning karibongan o
confusion;

d) sa sitwasyon ning foundling o abandonadong aki na ang itsura foreigner,
pag ang Filipino name gamit na sa haloy na panahon, bistado sya sa
apelyidong yan puon pagka aki, pero dai aram ang tunay nyang alien
parentage;

e) pag ang sarong persona sincere na mag adaptar ning Filipino name para
mahali ang gabos na senyales o traces kan saiyang foreign na lahi asin ang
pagparibay dai man makakadanyar sa iba; and

f) pag ang apelyido nagkakawsa ning kasusupgan, dai man gagamiton ang new
surname para sa panloloko, and dai man magkakawsa ang pagribay ning danyos
sa publiko.

igwa man po ning derecho ang mga illegitimate children magribay ning
apelyido para gamiton ang surname kan saindang tatay. Pero ini po dapat
base sa RA 9255. Ano po ang sabi kan RA 9255?

Ang illegitimate children dapat gamiton ang surname kan nanay saka dapat
nasa parental authority kan nanay. Pero, puede ninda gamiton ang surname
kan biological father ninda kung ang pagiging aki ninda hayag na rekonisido
kan ama sa paagi ning pagpirma sa record of birth sa civil register, o
kaya, pag admitido kan ama sa sarong public document, boot sabihon
notaryado, o puede man sa private document basta nasa sadiring handwriting
kan ama. Kung arog po kayan ang sitwasyon kan apo kan texter, si lola
maduman lang sa civil registrar, dara ang mga nasabi tang dokumento asin ma
accomplish kan Affidavit to Use the Surname of the Father (AUSF). Dai mo
kaipuhan ang abogado dyan, minimal lang ang gastos.

Kung clerical error man lang po ang riribayan sa surname kan aki, si dating
President Benigno S. Aquino III pinirmahan kaito ang ley na Republic Act
No. 10172. Ang ley na ini nagtutugot na magpacorrect ning clerical o
typographical errors sa name o surname, puede man magpachange ning first
name o nickname/gaha, sa paagi nalang kan local civil registrar, dai na
kaipuhan sa husgado. Kabali na sa puede ipacorrect sa civil registrar ang
salang entry sa birth certificate kan day and month of birth, pati ang
indicated na sex kan aki, pag klaro man na clerical or typographical error.

Sa lolang texter, dapat po saro sa mga rason ning pagparibay ning apelyido
kan apo mo ang nasambitan kong grounds sa pagtugot kan ley. Kaipuhan mo man
po ipaaram sa magurang kan aki ang intension mong maparibayan ang apelyido
kan apo mo. Kung mayo ng magurang ang aki ta kung gadan na ang both
parents, ika na po ang solamenteng natural legal guardian, asin gusto mo
paribayan kan saimong apelyido, kaipuhan magkompli man giraray sa mga
grounds na nasabi ko.

Ang mga husgado dai a pabor sa mga petition ning change of name na
pigpafile kan parent o grandparent in behalf kan sarong minor child, ta ang
minor mayo ning choice sa bagay na yan. Sabi kan Supreme Court, ang aki
dapat maaraman ang saiyang parentage o mga magurang sa paagi kan saiyang
apelyido, sa oras na naiinitindihan na nya ang gabos na circumstancia asin
capable na syang magpili ning ngaran para sa sadiri nya, gusto nyang
gamiton ang mother’s surname lang para malikayan ang pag gamit kan apelyido
kan ama, sya lang po ang dapat mag apply for a change of surname nya.

Ang pagparibay kan ngaran sarong privilege, bako pong derecho, discretion
kan husgado kung itutugot base sa gabat kan saimong rason na base sa ley.
Yan po ang sabi kan Supreme Court sa kasong Republic of the Philippines vs
Court of Appeals and Cynthia Vivencio decided kan 1998.

Para po sa kaso kan pagparibay ning apelyido kan mga legitimated na aki,
kung maparibay na ning apelyido hali sa maiden surname kan mother pasiring
sa surname kan biological father, ini lang po ang mga kaipuhan nindong
isubmit sa Local Civil Registrar kan munisipyo o ciudad kun sain inaki:

a) Certificate of Marriage kan mga biological parents kan aki;
b) Certificate of Birth kan aki;
c) NSO copy kan CENOMAR o certificate of no marriage kan both parents
d) Affidavit of legitimation na pinirmahan asin pighuraran sa notary public
kan both parents na ikinasal na, asin sinasambit na para ini sa pagparibay
sa birth record kan aki. Ang inaapod na legitimation automatic na
nangyayari sa oras ning kasal kan parents, dai na kaipuhan ang pagfile ning
petition sa husgado. Sabi po yan kan Art. 178 kan Family Code.

Sa pagfile ning petition sa husgado, kaipuhan mo po ang abogado. Puede ka
po magpatabang sa public attorney’s office o sa Integrated Bar of the
Philippines local chapter ta igwa sinda ning libreng legal assistance sa
mga tios. Ang babayaran po sa husgado puede nindo ihapot sa office kan
clerk of court kan Regional Trial Court kung sain kamo mafile na lugar.
Kung sa naga, dyan po yan sa hall of justice sa may city hall compound.
Minimal man lang po usually ang babayaran. Irerequire ka man po na
magpapublish kan saimong petition. Yan may dagdag na gasto, kabali sa
i-aadvice yan saimo kan abogadong dodolokon mo.

By the way, may nabasa po akong post sa FB na medyo may pagtuyaw sa ley
tungkol sa discussion ta the other day sa mga obligasyon kan teachers and
school sa injury kan estudyante while nasa custody ninda. Tutuo po na
magabat ang legal na responsibilidad kan kada saro sato, pero ang ley base
sa common beliefs, sa morals, sa values, saka napaghorop-horop na mga
matanos na gibo, ang ley giya sa tamang karakter kan tao. Tutuong dipisil
minsan magkompli, pero pag ginibohan ta ning tamang pasistema, nagian man
ang mga responsibilities, tasks become easy when you have them in your
hearts and not just in your heads. Pag ang gabos na gibo para sa Diyos,
gabos minagian. Pag ini trabaho lang, magabat talaga yan.

Ayan po. Sana nakadagdag kita sa saindong kaaraman sa ley. Para sa mga
hapot na legal, magtext or call sa numbers kan DWNX.

Bago ako magpaaram, satong aramon ang tataramon kan Diyos manongod sa
pagkakaigwa ning maray na ngaran. Ang pagbabago ning ngaran sa Bible dapat
uyon sa responsibilidad hali sa Diyos asin base sa plano Nya sato. What is
in a name? our name should bear God’s presence in our lives. Si Abraham po
pigribayan kan Diyos hali sa Abram para magreflect ang plano nyang maging
ama sya kan gabos na nasyon. Si Jacob pigribayan kan Diyos ning ngaran na
Israel para mareflect ang pagsirbe sa Diyos kan mga henerasyon ni Jacob.
Ang change of name should always be for God’s glory bako para lang sa
pansadiring katuyuhan o dahil lang may iriwal sa pamilya o nasusupog kita .
Tutuo po ang sabi sa Bible na ang ngaran kabaing ning honor na dapat
pangatamanan, sabi sa –

Ecclesiastes 7:1 KJV
7 A good name is better than precious ointment; and the day of death than
the day of one’s birth.

Pero mayo po ning mas pang makakatao ning karahayan sa satong buhay kesa sa
pagdolok asin pag apod sa ngaran kan Diyos ta ang ngaran Nya nakakasalbar,
nakakapatoninong sa buhay na puro problema lalo ngonian ta sobra ang
problema ta sa family relations, trabaho, sa relasyon sa mga amigo amiga,
sa moralidad kan komunidad, sa katakotan kung ano na ang mangyayari sa
satong nasyon, siring man sa bilog na kinaban, sabi sa –

Romans 10:13 King James Version (KJV)
13 For whosoever shall call upon the name of the Lord shall be saved.

God bless you all.

Ini po si Atty Angel Ojastro III
Aramon an saindong derecho, INI AN LEY!!!

[image: Image may contain: text]

[image: Image may contain: text]

Facebook Comments